Monday, May 7, 2012

Đánh giá về: Lời bình của một lời bình (?)


Bài viết sau đây là để trả lời một người lấy biệt danh là Tạp Pí Lù đã có phản ứng không tốt đối với bài  viết bình cây của tôi trên Diễn đàn Caycanhviet.vn (Comaihoa)


Cả đợt nghỉ lễ vừa qua tôi bận, không một lần ghé qua Diễn đàn. Trong thời gian đó, có vài thân hữu gọi cho tôi báo tin về một topic nóng trên diễn đàn có liên quan đến Dailoc. Tôi nói với bạn là chuyện gì còn có đó, không lo… Hôm nay, có chút thời gian, tôi tranh thủ ghé qua mới hay vấn đề còn “nghiêm trọng” hơn tôi tưởng, khi nhận ra cái gã “Tạp Pí Lù” không quen biết đã đưa bài viết của tôi từ Diễn đàn Caycanhviet.vn (CCV.vn) sang Caycanhvietnam.com (CCVN.com) để… chặt chém một cách vô tư!.

Xét thấy đây là chuyện không mấy hay ho, nếu vụng xử có thể gây nên những rối rắm vô bổ. Dù rất lấy làm buồn cười về cái trò bêu diễu hạ đẳng này, nhưng là thành viên từng gắn bó lâu năm với các hoạt động của Diễn đàn CCVN.com và cả CCV.vn tôi nhận thấy trách nhiệm của mình cần phải lên tiếng để trả lời “Tạp Pí Lù” và thưa chuyện cùng các bạn rõ.

Trước hết tôi xin cảm ơn các ý kiến (ngoại trừ “Tạp Tí Lù”) đã đồng loạt phản ứng về bài bình cây của tôi trên Caycanhviet.vn. (Không có sự phản ứng như thế này mới là lạ!). Nhưng các bạn phải hiểu cho một điều quan trọng là muốn nhìn nhận một sự việc, nhất thiết phải đặt vấn đề đó vào đúng không gian và thời gian mà nó ra đời (quan điểm lich sử và logic ?). Không làm thế lại lớn tiếng phản đối, xin lỗi các bạn, chẳng khác nào chê ông… Tề Thiên không biết dùng Internet vây!. Nhưng các bạn không có lỗi gì cả. Lỗi chăng là chính cái sự “Tạp Pí Lù” đã mang bài viết của tôi qua đây mà dấu nhẹm đi cái lý do để có nó (cũng có thể anh ta không thể hiểu nổi điều này?). Và như vậy sự phản ứng của các bạn là lẽ đương nhiên.

Để các bạn có sự nhìn nhận chuẩn xác hơn tôi xin có đôi lời bày tỏ quan điểm của mình về cách đặt đề của Tạp Pí Lù, trước khi có ý kiền cụ thể về chuyện cây trong bài viết. 



+ Cách đặt vấn đề của Tạp Pí Lù “Đánh giá một lời bình” :
Trước hết, xin nói lại, đây là bài viết trên chuyên mục “bình luận tác phẩm để nâng cao nghiệp vụ” trên Diễn đàn CCV.vn – một diễn đàn ở vào hàng đối tác bạn bè với diễn đàn của chúng ta. Chuyên mục này của CCV.vn được đưa ra với mục đích hết sức rõ ràng là NÂNG CAO NGHIỆP VỤ, thông qua các bài viết bình luận cây dưới nhiều góc độ khác nhau, bất luận là sự khen, hay chê, thâm chí khen chê cực đoan, miễn là đưa ra được những yếu tố cần thiết để cùng nhau học tập. Ấy vậy mà không biết Tạp Pí Lù có hiểu được mục đích rõ ràng của người ta không mà lại mang bài của Diễn đàn bạn về đây để… chém. Đây thật sự là một hành vi không nên có, chứng tỏ một đẳng cấp TV không cao, không tương xứng với tôn chỉ của CCVN.com chúng ta.

Cần nói thêm là theo quy chế của CCV.vn, nếu không là TV đăng nhập thì sẽ không đọc và chép được ảnh. Nhưng “Tạp Pí Lù” không chỉ mang được bài của người ta qua mà còn chép được ảnh sang đây nữa, chứng tỏ bạn vẫn là TV của CCV.vn. Thử hỏi, là thành viên của họ thì tại sao bạn không tham gia tranh luận một cách trực tiếp và đàng hoàng ngay trong chuyên mục của CCV.vn, lại chép bài của họ sang đây làm gì?... Trong khi tất cả chúng ta đang cố tâm xây dựng CCVN.com trở thành diễn đàn thân thiện với tất cả mọi người, tôn trọng và hợp tác với tất cả các diễn đàn bạn để học hỏi cùng nhau và cùng phát triển, thì hành vi bất thường nói trên của “Tạp Pí Lù” tôi cho là rất… có vấn đề (!)

Điều thứ hai, đưa ra topic “đánh giá một lời bình”, Tạp tí lù đã kêu gọi mọi người đánh giá lại một bài bình cây. Cũng có nghĩa là bình về một lời bình vậy! Chuyện này sẽ chẳng là gì cả nếu như không có lời dè bỉu: “cây của ông này thế nào mà dám mạnh lời thế nhỉ”. Vậy xin hỏi: Bạn đã viết được bài bình cây nào cho ra hồn chưa mà lại dám đưa ra lời nhận xét đối với một bài bình cây như bài này? Có lẽ bạn chưa và khó có thể hiểu được ý nghĩa cùng mối quan hệ của hai quá trình rất khác nhau trong nghệ thuật là sáng tác và phê bình chăng?....

+ Về bài bình cây của tôi trên CCV.vn:
Thú thật tôi thật sự ít có cảm hứng để bàn luận vấn đề này tại đây. Vì đây là đề tài đã được đưa ra tranh luận rất hay trên diễn đàn bạn rồi. Ở đó cũng có người phản đối, tranh biện, thậm chí rất gay gắt. Nhưng đó là sự tranh luận có tổ chức và có dụng ý rất rõ: Tranh luận để học cách làm cây. Nhưng do “Tạp Pí Lù” xúi bậy, một số bạn vô tình làm theo, phản đối dữ dội, thậm chí có người… đổ hỗn ra tại diễn đàn này của chúng ta, khiến tôi phải có vài lời. 

Như trên tôi đã nói, để hiểu bản chất của một sự việc đương nhiên trước hết phải hiểu hết ngọn ngành xung quanh sự việc đó. Cách đây ít lâu, trên trang CCV.vn có chuyên mục “bình luận tác phẩm để nâng cao nghiệp vụ”. Khi đó, cũng là thành viên (của cá 2 diễn đàn) có “khiếu” về phản biện, tôi được một số mod thân tình của CCV.vn khuyến khích viết bài cho chuyên mục này. “Đơn đặt hàng” đưa ra là phải viết cho thật cay để thu hút sự chú ý của các… cao thủ chơi cây, tăng cường tác dụng “nâng cao nghiệp vụ” làm cây của anh em, trong khi đã có khá nhiều bài đứng về phe… hữu. Sau khi bài viết xuất hiện, đúng như dự kiến, có rất nhiều ý kiến phản bác. Thâm chí phản bác rất gay gắt, đã làm cho chuyên mục này trở nên rất sôi nổi. Và thế là không ai bảo ai, các anh em thành viên thân tình, nhất là các mod của CCV.vn bằng cách này cách khác, ngõ ý hoan nghênh bài viết này. Tôi cũng rất vui vì đến đó mình đã… hoàn thành nhiệm vụ. 

Các bạn biết, khen một tác phẩm, phân tích để tìm ra được những cái giá trị trong một tác phẩm đã khó. Nhưng tìm cho được những khiếm khuyết của tác phẩm để “chê”, nhất là với những tác phẩm danh tiếng lại càng khó hơn. (Nếu không muốn nói là không thể). Nhưng dù là cái sự khen hay chê gì gì đi nữa, mọi chuyện cũng đều tốt đẹp cả nếu như mục tiêu của cuộc tranh luận đặt ra thật rõ và chúng ta đạt cho kỳ được cái mục đích đặt ra ban đầu đó - nâng cao tầm nhận thức về nghệ thuật. 

Dailoc tôi xin có đôi lời cùng các bạn. Nếu có gì khinh suất, đó là ngoài ý muốn của người viết, mong các bạn vui lòng bỏ qua. Riêng chuyện tranh luận, khen chê về tác phẩm trên, tôi xin được không bàn thêm tại đây. Phần vì mệt mỏi, phần vì không phải phép. Bởi lẽ xét cho cùng đây là đề tài do diễn đàn bạn CCV.vn đặt ra, nếu muốn bàn, ta nên bàn ở đó mới hợp với lẽ đời!
Thân chào các bạn!
__________________
Comaihoa@gmail.com - 0914.026.345

Friday, April 20, 2012

MÃNH MAI KỲ MỘC

Mãnh mai!
Xin đừng vội cho là tôi viết sai chính tả. Tôi viết “mãnh mai” là sự cố ý để diễn đạt một… mãnh gỗ của cây mai, chứ chưa phải là sự “mảnh mai” như cách hiểu thông thường về một điều "trông có vẻ yếu nhưng dễ ưa" (Từ điển Tiếng Việt).

Đúng vậy. Đây thật sự là một mãnh gỗ của cây còn sót lại sau khi bị một sự cố cưa cắt nghiêm trọng nào đó. Nhưng điểm khác biệt chính là ở chỗ mãnh gỗ này lại có đầy đủ các yếu tố của một thực thể sống, đang trên đà phát triển để tạo thành một... tác phẩm nghệ thuật gây nhiều cảm xúc. Tôi phát hiện ra nó trong vườn bạn tôi, bỏ quên lâu ngày. Đó là một cây mai cổ thụ, thời chiến tranh ngày xưa  đã bị đạn bom  phát cắt ngang thân. Sau đó phần gốc còn lại cũng bị mối tấn công đến nỗi chỉ còn một mãnh gỗ. Và kỳ diệu thay, cái mãnh gỗ còn sót lại đó đã bất chấp tất cả để vươn lên trở thành một thực thể sống hiên ngang, cho tới bây giờ…

 Khi tôi mang cây từ vườn bạn về, cây còn hoang sơ lắm. Sau vài năm chăm tỉa bây giờ cây đã khẳng định được một sự tồn tại và vươn lên rất kỳ diệu của mình: Mãnh Mai Kỳ Mộc!


Cây thuộc loại mai đọt xanh miền trung, không ghép. Bộ rễ dưới gốc hầu như không thể nhìn thấy. Vì toàn bộ chỉ là rễ chùm, không có chiếc rễ lớn nào cả. Có lẽ do xưa kia mối mọt đã ăn cả rồi. Gốc thân đã bị mất hết phần ruột, còn lại một nữa phần da, tạo nên mặt cắt hình chữ C hoàn chỉnh, đường kính khoảng hơn 30 cm. Chiều cao từ mặt chậu lên đến ngọn khoảng 2 mét. Có 3 chi, một chính và 2 chi phụ mọc hai bên, tạo nên thế “tam tài”  (phước lộc thọ) tương đối chỉnh. Dù thiếu “đế” nhưng nhìn tổng thể cây cho ta một cảm xúc rất đặc biệt. Cảm xúc về sự tái sinh kỳ diệu và một nghị lực phi thường…

Đưa cây ra chỗ thoáng
Vào mùa hoa các năm rồi cây vẫn cho hoa nhưng lúc ấy còn đang trong giai đoạn thuần dưỡng, tạo tác nên tôi không để nhiều hoa. Năm nay cây phát triển tốt, khẳng định được sức sống mạnh, tôi đưa cây ra nơi thoáng đãng hơn để chăm sóc.

Chắc chắn Xuân 2013 tới đây sẽ là mùa hoa đầu rực rỡ nhất của cây. 

Mặt lưng của mãnh gỗ
Tiếp tục uốn sữa




Sunday, April 15, 2012

Kỳ công hơn 7.200 ngày chăm cây lục bình "độc"

Lục bình độc - Tác phẩm tâm huyết cả một đời của ông Hội
20 năm qua, ông Nguyễn Hữu Hội, ở thôn 2, xã Hải An, Tĩnh Gia, Thanh Hóa, chỉ uốn một cây duy nhất. Ông đã mày mò tìm hiểu đủ các thế cây, nâng niu, chăm chút từng cành nhỏ cho “tác phẩm” tâm huyết của cả đời mình.

Theo tiếng đồn của người dân, chúng tôi tìm về thôn 2, xã Hải An, huyện Tĩnh Gia để được tận mắt chiêm ngưỡng cây lục bình “độc” của gia đình ông Nguyễn Hữu Hội.


Ông Hội cho biết, năm 1992, ông bắt đầu trồng từ khi cây còn non, nuôi cho cây phát triển tự nhiên, vươn cành tùy thích, nhà lại làm nông nghiệp, sẵn có rơm ông đem quấn rơm xung quanh thân cây nơi cần ra rễ cho cây phát triển rễ non, cứ thế cho tới khi rễ cây dài tới 3m ông bắt đầu cho cây phát triển theo ý tưởng của mình. Để làm quy trình này, ông đã phải chăm chút và đợi chờ trong vòng hơn mười năm trời.
Lúc đầu nhìn cây có tán to và rễ xùm xòa, ông có ý tưởng định uốn cây thành hình một cây ô, con voi, con ngựa…, nhưng vẫn thấy không hợp, ông lại tham khảo đủ các kiểu dáng cây kiểng, đọc sách tìm hiểu và cuối cùng ông chọn uốn cây thành hình chiếc lục bình.
Thường thì khi uốn cây cảnh người ta hay dùng sắt bọc vải cho dễ tạo dáng, còn ở tác phẩm của ông rất cầu kỳ, đòi hỏi phải khéo tay, công phu nhưng ông chủ yếu dùng bằng tre.
Lúc bắt đầu uốn rất khó, phải khéo léo làm sao không cho thân, rễ cây mình chọn uốn bị gẫy, phải dùng dây kéo ngược rễ lên thành miệng, sau rồi ép xuống thành thân và phần đế chiếc lục bình. Riêng phần đế ông lại cho đá xung quanh thân cây để khi rễ ăn xuống, gặp đá nó sẽ phình ra ngoài theo hình đế của chiếc lục bình.
Từ khi bắt đầu thực hiện ý tượng của mình, ông cũng bị những người hàng xóm thích chơi cây cảnh chê bai, nhưng khi đã thành khuôn thì ai ai cũng ngưỡng mộ công phu và lòng kiên trì của ông Hội. Những chiếc rễ sy này được ông khéo léo đan xen vào nhau thành hình con rô rất đều và đẹp.
Khi được hỏi về ý tưởng thì ông Hội chia sẻ: “Tôi cũng là người thích chơi cây cảnh, đọc nhiều sách để tham khảo các thế cây và cách chăm bón, nhưng tôi vẫn thích sự “độc” trong nghệ thuật nên mới nghĩ ra và uốn như vậy…”.
Ông còn cho biết thêm rễ cây ra rất nhiều trên miệng chiếc lục bình và ông có ý tưởng uốn những con vật trong bộ tứ linh lên tác phẩm của mình. Đã không ít những người khách nước ngoài đi du lịch ngang qua dừng xe tò mò ngắm nghía, ngợi khen và xin chụp ảnh bên tác phẩm nghệ thuật của ông.

Miệng cây lục bình được uốn bằng những rễ cây rất công phu
Bác Nguyễn Văn Bản, một người thích chơi cây cảnh gần nhà ông Hội cho biết: “ Đã quá nửa đời người, từng đi nhiều và xem nhiều cây cảnh nhưng tôi chưa từng thấy một cây cảnh giống cây của bác Hội, ngay cả nuôi cây, chờ đợi cho đến khi cây đủ uốn cho tác phẩm của mình những hơn 10 năm cũng chưa thấy…”.
“Tiếng lành đồn xa’’, đã không ít những người săn cây cảnh đến hỏi mua, lúc đầu trả với giá 100, 200 triệu rồi lên 300, 380 triệu đồng nhưng ông Hội không bán mà để chơi như một tác phẩm để đời cho con cháu sau này.
Kim Đức - Duy Tuyên
(Theo Dân trí)

Tuesday, April 3, 2012

Linh sam cổ thụ...


Gọi là "cổ thụ" có lẽ cùng không ngoa, khi cây có những chỉ số về kích thước khá ấn tượng: hoành gốc khoảng 45 cm, cao khoảng 120 cm, tàn có đường kính khoảng 100 cm, lũa nguyên bản (jin), thế xiêu lượn. Chậu cạn khoảng 50 x 100.
Cây đã ra hoa rộ nhiều năm. Mùa hoa năm trước, là thời điểm cây đã làm hoàn thiện tạo hình như bây giờ nhưng điều đáng tiếc là chỗ để cây chật hẹp không thể chụp được một tấm hình như ý. Hẹn các bạn mùa hoa năm nay, dự kiến khoảng vài tháng nữa (tháng 6 DL)... 








Ảnh chụp 03/2012.

Lê Thạnh - Cổ Mai Hoa
0914.026.345 - Comaihoa@gmail.com

Monday, April 2, 2012

Loài cây biết… ngũ!

Say giấc nồng (12 giờ khuya)


 Đó là một loài cây khá quen thuộc ở các vùng nông thôn Việt Nam. Nhờ đặc tính tái sinh mạnh mẽ, ngày xưa người ta thường trồng loại cây này để rào vườn, vừa có thể thu hoạch hàng năm để làm củi đun. Ngoài ra, trái cây còn được dùng như một vị thuốc tẩy giun cho trẻ nhỏ, lá để làm thức ăn gia súc rất tốt…

Nhưng chỉ có thế vẫn chưa phản ánh hết sự đặc sắc của cây. Với loại lá kép, mọc đối, mỗi khi ánh chiều buông xuống, cũng là lúc cây chuẩn bị để… ngũ, sau một ngày giúp ích cho đời. Nhưng vốn đa đoan, chỉ mới hơn 4 giờ sang thôi, cây đã hé màng, tĩnh giấc. 5 giờ 30 là lúc nàng tỉnh tảo hẳn để bắt đầu một ngày mới…

Quê tôi (Đại Lộc – Quảng Nam) người ta gọi cây này là cây keo. Trên nhiều tài liệu, gọi cây này là cây “keo dậu”

Cổ Mai Hoa xin  giới thiệu một nàng Keo Dậu tại vườn nhà:
Hoành gốc khoảng 40 cm, thân chính bằng cổ tay người lớn. Cao khoảng 80cm. Vào chậu khoảng 5 năm.


Vén màng choàng dậy lúc bình minh
Và một ngày mới lại bắt đầu...




Monday, March 26, 2012

Đôi bạn Lộc vừng


 Lộc vừng vốn là loại cây cảnh được yêu quý với những đặc tính rất riêng của nó: Thân, hoa, lộc...
Không chỉ có thế, nhiều cây lộc vừng cổ thụ đã trở thành cây thiêng của nhiều địa phương, tạo nên những cảnh sắc độc đáo, hiếm có.
Bài viết này xin giới thiệu một bộ 2 cây lộc vừng dáng dấp giống nhau tạo nên một khung cảnh vừa thân thương vừa hữu tình.

Trong bộ đôi này, cây Thu Phong Lộc, là cây đã có từ trước, được lên chậu nước đã 3 năm. Năm rồi được đưa về nhà, cây đã ra hoa. Cùng với hồ nước lung linh, vài tấm bèo lềnh bềnh, một bông súng tím, đàn cá bảy màu be bé tung tăng… cây đã tạo nên một bộ sơn thủy hữu tình, gần gũi.
Cây thứ hai hơi bé hơn cây trên một chút (cỡ 7/10) cũng cổ lão, điệu đà, được  "tìm thấy" đã vài năm nay. Nhưng chỉ đến khi cây được nuôi dưỡng thuần thục, tôi mới tạo tác cho nó, để cùng với Thu Phong Lộc tạo nên một bộ đôi đồng điệu.

Xin giới thiệu với các bạn hình ảnh mới nhất về đôi cây này.










Tuesday, March 20, 2012

NGHỆ THUẬT ĐIÊU KHẮC TRÊN BONSAI

Tạo thế cho cây bonsai đã là một quá trình vô cùng khó nhọc và gian truân, nhưng việc xây dựng cảnh quan cho hợp với thế cây sẽ tạo ra một vẻ đẹp tuyệt diệu kèm theo sự khó nhọc bội phần.
 Tuy nhiên, đó là cách mà nghệ nhân Takanori Aiba người Nhật Bản đã lựa chọn để thổi hồn vào những cây bonsai của mình. Với sự đam mê cây, Aiba đã sử dụng giấy, nhựa, thạch cao, sơn… để xây dựng những thành phố nguy nga lộng lẫy quanh những chậu cây bonsai kì công của mình.
Tạo thế bonsai cần sự kiên nhẫn nhưng việc xây dựng những thành phố với các tòa lâu đài nguy nga, những cối xay gió, bậc thang dài, những ngọn hải đăng… cho phù hợp với thế cây lại cần sự tỉ mỉ và khéo léo không kém.

Để có được những tuyệt phẩm như thế, nghệ nhân Aiba đã phải bỏ ra 10 năm làm việc miệt mài tỉ mẩn bên những chậu cây nhỏ, hoàn thành từng chi tiết dù là bé nhất. Trên trang web cá nhân, Aiba mô tả đó là một hình thức nghệ thuật để thể hiện sự hòa hợp giữa con người và thiên nhiên trong một thế giới thu nhỏ.
Được đào tạo về hội họa và kiến trúc, người đàn ông từng làm họa sĩ cho tạp chí thời trang Popye của Nhật bản đã vận dụng tri thức, kinh nghiệm và cả tâm trí của mình để tạo nên những chậu cây cảnh ba chiều nghệ thuật.
Nghệ thuật tạo thế cây bonsai bao gồm các kĩ thuật cắt tỉa, làm rụng lá, ghép cành, tạo thế… để cho chúng trở nên giống với cây trưởng thành, nhưng có kích cỡ nhỏ hơn rất nhiều. Nếu xét về tuổi, những cây bonsai có thể sống rất nhiều năm, nhưng do điều kiện sinh trưởng và tác động của con người, hình dáng của chúng vẫn rất còi cọc và nhỏ bé.
Dưới đây là những thế bonsai tuyệt đẹp mà nghệ nhân Takanori Aiba mất hàng chục năm để tạo thành.
Những tòa lâu đài kì vĩ được xây dựng theo dáng một cây bonsai tuyệt đẹp.
Chúng được bảo vệ trong một lồng kính trong suốt nhằm tránh tác động từ bên ngoài.
Việc xây dựng những công trình được đan xen với thế cây sao cho phù hợp nhất.
Những tòa lâu đài kì vĩ được nghệ nhân Aiba làm rất tỉ mỉ.
Nhìn vào những công trình của Aiba, người ta dễ dàng nhận thấy tài năng cũng như sự sáng tạo của ông.
Chúng mang những vẻ đẹp và sự kì công ngoài sức tưởng tượng của rất nhiều người khi được nhìn thấy.
Nó cũng thể hiện sự kiên trì bền bỉ của người tạo ra những kiệt tác bonsai.
Những tác phẩm thực sự thể hiện được ý tưởng lớn của người nghệ nhân.
Nguồn: Zing.vn